Maabara ya Akili Bandia ya Afrika · UDOM × NM-AIST

Akili bandia na Waafrika, pamoja na Waafrika, kwa ajili ya Afrika.

Sisi ni maabara ya utafiti ya taaluma mbalimbali nchini Tanzania, tunayogeuza utafiti wa akili bandia kuwa zana zinazofanya kazi pale zinapohitajika — vituo vya afya, mashambani na taasisi za umma — na kuzilinda kama ubunifu wa Kiafrika.

Maeneo ya kazi za MaabaraKumasiPretoriaCape TownDodoma · UDOMArusha · NM-AISTDar es Salaam · AAIAC
Vituo vya MaabaraMabadilishano na mikutano ya washirika, 2025–26
4
hataza za akili bandia zilizosajiliwa Tanzania mwaka 2026
20
hospitali zilishiriki kuthibitisha mfumo wetu wa ufuatiliaji wa usalama wa dawa
24
nchi ziliwakilishwa katika AAIAC 2026, mkutano wetu wa kimataifa
195
walimu wa sekondari kutoka mikoa 13 walifundishwa kuhusu akili bandia

Kutoka changamoto hadi hataza

Jinsi changamoto halisi inavyokuwa ubunifu wa Kiafrika

Mfumo wetu wa ufuatiliaji wa usalama wa dawa, uliojengwa pamoja na Mamlaka ya Dawa na Vifaa Tiba (TMDA), unaonyesha njia ambayo kila mradi wa Maabara hufuata.

  1. 01

    Changamoto

    Madhara ya dawa yanahitaji uchunguzi wa kitaalamu

    Kila madhara yanayoshukiwa lazima yachunguzwe na chanzo chake kitathminiwe — kazi ya wataalamu ambao ni wachache katika mazingira yenye rasilimali chache.

  2. 02

    Usanifu wa pamoja

    Tumeuchora pamoja na mamlaka

    Kwa kushirikiana na TMDA, tuligeuza utaratibu wa uchunguzi kuwa moduli mbili: uchunguzi na utambuzi, na tathmini ya chanzo.

  3. 03

    Ujenzi

    Unaendeshwa kwenye GPU zetu

    Moduli ya 1 inaendeshwa kwenye miundombinu ya AfriAI Lab, ikipata fasili za Brighton Collaboration na machapisho ya kitabibu kwa kila kesi.

  4. 04

    Uthibitisho

    Washiriki 40, hospitali 20

    Tarehe 19 Mei 2026, washiriki kutoka hospitali za Tanzania walijaribu uchakataji wa kesi, utafutaji, msaada wa utambuzi na kasi ya majibu.

  5. 05

    Ulinzi

    Hataza TZ/P/2026/000148

    Imesajiliwa Tanzania mwaka 2026. Kinachofuata: moduli ya tathmini ya chanzo na majaribio ya uwandani katika Awamu ya II.

Kazi zetu

Zimejengwa kwa changamoto tunazoweza kuzitaja

Kila zana huanzia kwenye pengo lililothibitishwa katika afya au kilimo Tanzania — na hujaribiwa pamoja na watakaoitumia.

Tazama suluhisho zote

Afya · Hataza TZ/P/2026/000124

Maternal-AI

Hutambua mapema hatari za afya ya mama, mtoto mchanga na mtoto, katika nchi yenye kiwango kikubwa cha vifo vya akina mama duniani.

Afya · Hataza TZ/P/2026/000125

AKILI CHECK

Uchunguzi wa afya ya akili na msaada wa maamuzi pale ambapo kuna chini ya daktari bingwa mmoja wa magonjwa ya akili kwa watu milioni 1.6.

Mazingira · Hataza TZ/P/2026/000196

Kutabiri hewa chafu kutoka kwa mifugo

Hutabiri utoaji wa gesi joto kutoka kwa wanyama wacheuaji, pamoja na kipimo cha uhakika wa kila utabiri.

Kilimo

TokomezaPPR

Hutabiri ugonjwa wa Sotoka ya Mbuzi na Kondoo, uliojengwa pamoja na wataalamu wa mifugo.

Kilimo · pamoja na AGCOT

Usimamizi wa mashamba ya soya kwa akili bandia

Makadirio ya mavuno na ushauri wa kilimo kwa kutumia Gemma 3n, uliojaribiwa kwa uwezo wa kufikiri kwa Kiswahili.

Afya

ASDR-AI

Huchunguza picha za retina kubaini ugonjwa wa macho utokanao na kisukari — Tanzania ina madaktari bingwa wa macho 69 kwa zaidi ya watu milioni 60.

Ubunifu na miliki bunifu

Hataza nne za akili bandia, zimesajiliwa Tanzania

Kulinda tunachokijenga ndiyo njia ya utafiti kuwa bidhaa, ushirikiano na teknolojia inayomilikiwa na Waafrika.

  • TZ/P/2026/000124

    Systems and Methods for an AI-Powered Tool for Addressing Maternal Complications

    Wavumbuzi: Itathibitishwa

    Maternal complicationsImesajiliwa · 2026

  • TZ/P/2026/000125

    System and Method for AI-Powered Mental Health Assessment, Screening, and Clinical Decision Support in Low-Resource Healthcare Settings

    Wavumbuzi: Itathibitishwa

    Mental health screeningImesajiliwa · 2026

  • TZ/P/2026/000148

    System and Method for AI-Powered Pharmacovigilance, Adverse-Event Detection, and Clinical Decision Support in Low-Resource Healthcare Settings

    Wavumbuzi: Itathibitishwa

    PharmacovigilanceImesajiliwa · 2026

  • TZ/P/2026/000196

    A System and Method for Forecasting Greenhouse Gas Emissions from Ruminants

    Wavumbuzi: Itathibitishwa

    Ruminant emissions forecastingImesajiliwa · 2026

  • TZ/P/2026/——

    Additional patent — title to be confirmed

    Wavumbuzi: Itathibitishwa

    Details to followNafasi ya muda — taarifa zitafuata

Zimechapishwa katika Jarida Rasmi la Hataza, Alama za Biashara na Huduma, Tanzania Bara, 2026. Ubunifu na miliki bunifu

Mkutano wa Akili Bandia wa Shule za Sekondari Tanzania (TSS-AIC), Julai 2026

Mkutano wa Akili Bandia wa Shule za Sekondari Tanzania (TSS-AIC), Julai 2026

Kujenga uwezo

Kukuza vipaji vya akili bandia Afrika

  • 6

    Wanafunzi wa uzamili na uzamivu

    Watafiti wawili wa PhD na wanne wa MSc, waliogawanyika sawa kati ya UDOM na NM-AIST na kati ya wanawake na wanaume.

  • 150+

    Washiriki wa warsha

    Warsha ya kiufundi ya akili bandia katika Chuo Kikuu cha Kikatoliki Ruaha, Iringa, kwa wanafunzi 114 na watumishi 36.

  • 3

    Kozi fupi

    Akili Bandia kwa Wanaoanza, Akili Bandia katika Afya, na Akili Bandia kwa Viongozi.

AAIAC 2026 — Kituo cha Mikutano Mlimani City

AAIAC 2026 · 22–23 Julai · Dar es Salaam

Watafiti wa akili bandia wa Afrika, mahali pamoja

Mkutano wa 2 wa Kimataifa wa Maendeleo ya Akili Bandia katika Muktadha wa Afrika, uliofunguliwa na Waziri wa Elimu, Sayansi na Teknolojia, kwa ushirikiano na IEEE Tanzania.

200+
washiriki
24
nchi
45
makala zilizokubaliwa

Sera na mfumo ikolojia

Kusaidia kuunda usimamizi wa akili bandia Afrika

01

Kituo cha Akili Bandia cha Tanzania

UDOM, kupitia AfriAI Lab, ilichaguliwa kuwa kituo cha Tanzania katika Mtandao wa Vyuo Vikuu wa Akili Bandia wa EAC (Julai 2026).

02

Baraza la Akili Bandia la Afrika

Wanachama wa Maabara wanahudumu katika vikundi vya Utawala na Maadili, Vipaji na Ujuzi, na Mfumo wa Takwimu.

03

Sauti ya kimataifa

Mtafiti Mkuu wetu alikuwa Msomi wa AI for Good aliyefadhiliwa na ITU katika Mkutano wa Dunia wa AI for Good 2026.

Matokeo ya utafiti

Machapisho mapya

Machapisho yote
  1. 2026

    A deterministic mathematical model for the transmission dynamics of Fusarium wilt of banana in a plantation system

    Olivia Andrea, et al. · Scientific African (Elsevier)

  2. 2026

    Gated recurrent unit model for forecasting greenhouse gas concentrations with uncertainty quantification

    Erica Hargety, et al. · Frontiers in Artificial Intelligence

  3. 2026

    On the use of synthetic data for healthcare AI in Africa: Technical performance, governance challenges, and policy readiness

    Ally S. Nyamawe, Deo Shao · Digital Health (SAGE)

  4. 2026

    Farm-level yield prediction for maize, rice, and beans in Tanzania using machine learning and multi-source agricultural data

    Bally S. Omary, et al. · Smart Agricultural Technology (Elsevier)

Habari

Kutoka Maabara

Habari zote
  • Partnerships ·

    At the AI4D Partners' Meeting, the Lab argues for African data sovereignty

    PI Dr. Gloriana Monko joined AI researchers and funders in Mombasa to discuss data ownership, responsible scaling and turning research into sustainable products.

  • Outreach ·

    195 secondary school teachers from 13 regions introduced to AI

    During the UCSAF teacher training (5–9 October), the Lab covered AI fundamentals, prompt engineering and responsible use of generative AI with teachers from Arusha to Tabora.

  • Recognition ·

    UDOM selected as Tanzania's AI Node in the EAC Regional AI Network

    Through AfriAI Lab, UDOM will support AI curriculum, joint research and researcher mobility across the East African Community, under IUCEA, EASTECO and the EAC AI Alliance.